nagłówek

USŁUGI PO 1944

Andrzej Kedziora styczeń 11, 2013

26 VI 1953 PMRN podjęło uchwalę o likwidacji zakładów prywatnych ze względów gospodarczych i rozbudowę uspołecznionych usług. W 1951 w Rynku Wielkim 10 powstał punkt usług Pracowni Kosmetycznej "Studium" w Lublinie - kosmetyka, fryzjerstwo damskie (ondulacja trwała, wodna i żelazkowa) i manicure, pedicure. Na pocz. l. 50-tych powstały filie lubelskich spółdzielni "Tęcza" (5 punktów farbiarsko-pralniczych) i od 21 IV 1954 Spółdz. Pracy Usług Domowych, Porządkowych i Różnych "Higiena" (m.in. magiel, wstrzeliwanie kołków, sprzątanie - 20 prac.) przy ul. Bazyliańskiej 18. Zakład "Higieny" ponownie uruchomiono 1 VII 1964 (ul. Pereca 10).
W 1954 wykonywano m.in. dezynfekcję telefonów, w 1955 powstał punkt repasacji (ul. Grodzka 8), w 1956 uruchomiono magiel elektryczny (ul. Kościuszki 6) i naprawę maszyn do szycia, patefonów i adapterów (ul. Partyzantów 21). Na pocz. l. 60 przy Pl. Wolności była Stacja Obsługi Radiotechnicznej,  od 1963 telewizorów (ul. Żeromskiego 11), od 1964 w ZURT (Pl. Wolności), w 1966 były tylko 4 zakłady napraw RTV. W 1969 powstała wypożyczalnia telewizorów. W 1963 wprowadzono usługi repasacyjne, w 1967 otwarto zakład instalowania kuchenek gazowych i napełniania butli, a w l. 60. magiel na ul. Spadek (p. Ząbek). W III 1968 powstał punkt usługowy rozklejania plakatów i ogłoszeń (Spółdz. Inwalidów Dozoru Mienia, ul. Partyzantów 36) oraz oraz usług tapicerskich (ul. Krysińskiego). Biuro ogłoszeń był też przy ul. Staszica - w oknie i na zewnątrz (p. Słupecka, p. Polowa).
W l. 70. otwarto m.in. nowoczesny magiel elektryczny (1970), zakład usług dziewiarskich (1972) i modniarskich (1976), z 1 XI 1978 otwarto gabinet kosmetyczny (włoska aparatura, odchudzające pasy wibracyjne) i tapicersko-rymarski (ul. Kopernika), ponadto grawerski, naprawy parasoli (1976-2004 Michał Chrobak - jedyny w wojew. zamojskim). Również jedyny w wojew. świadczył od 1994 usługi rusznikarskie - Sławomir Paziak (Zakład Mechaniki Precyzyjnej, ul. Brzozowa), 3-krotny mistrz województwa zamojskiego w strzelectwie myśliwskim.
Do historii przeszły takie usługi, jak wędrowne ostrzenie noży (od 1932 Feliks Kuroń, po wojnie też po Polsce), nabijanie syfonów, czy napełnianie długopisów, wypożyczalnia naczyń (była już w 1959), klejenie obuwia gumowego (wcześniej zakład wulkanizacyjny - ul. Pereca).
1 I 1962 powstało Zamojskie Przedsiębiorstwo Usługowe Przemysłu Terenowego (ul. Łukasińskiego 6), świadczące usługi poligraficzne, metalowe, elektryczne i remontowo-budowlane (1964 - 85 prac.). Na k. 1968 było 214 zakładów zatrudniających 375 osób. W 1966 powstał na Nowym Rynku pawilon usługowy "Eldomu".
Placówki usług bytowych: 1955 - 55 uspoł. punkty usługowe (gł. o charakterze rzemieślniczym), 1963 - 263 (zatrudn. 803), z których uspoł. 86 (529), 1966 - 290 (ok. 1 tys. prac.), 1973 - 168, 1975 - 110 uspoł. oraz 10 punktów przyjęć a także 180 nieuspoł., 1983 - 379 (1391 prac.), 1986 - 476 (1373 prac., z tego 931 w uspoł.), 1988 - 565 (1294 prac.). Najwięksi usługodawcy w 1979 (mln zł): ZUSP - 29,3, PZMot. - 12,4, "Polmozbyt" - 10,8, "Gracja" - 10,7, spółdz. "Wzór"- 10,6, "Gromada" - 8,3, WPHW - 6,7, WSPRBud. - 5,8, "Roztocze" - 4,5, "Orbis" - 3,0, Obuwnicza SP - 2,1, GS "SCh" - 1,9, Izba Wytrzeźwień - 1,0. Przy końcu l. 70. powstał Wojewódzki Ośrodek Informacji Usługowej (ul. Pereca /1a).
W 1988 pojawił się w Zamościu aerobic (przy TKKF "Rekreacja" i "Stadion"), w 1991 salon kosmetyczny "Grażyna" (ul. Żeromskiego 18) z komputerowym odchudzaniem, usuwaniem cellulitisu, ujędrnianiem piersi, usuwaniem zwiotczałej skóry, a następnie solarium, w 1993 solarium też w hotelu "Jubilat" (rewelacyjne szwedzkie urządzenia), a przy OSiR gabinet odnowy m.in. fińską sauną, biczami szkockimi, specjaliści od uwalniania od kompleksów, zahamowań i strachu. W 1998 bracia Andrzej i Zbigniew Luchowski otworzyli ekskluzywny klub sportowy "Duet" z basenem, siłownią i sauną, gabinetem odnowy biologicznej (przy obwodnicy za Łabuńką, d. PTTK).
Rozkwit działalności usługowej nastąpił w l. 90. Jednocześnie upadła w 1994 Wytwórczo-Usługowa Spółdzielnia Pracy (osobne hasło). W 1991 najwięcej podmiotów świadczyło usługi budowlane ok. 150, malarskie 64, motoryzacyjne 50, krawieckie 45, murarskie 43, elektromechaniczne 32, tapeciarskie 33, dziewiarskie 18, maglarskie 11, ponadto m.in. śrutowanie zboża, gręplarstwo, galwanizerstwo, solarium. Później proponowano m.in. godzinową opiekę nad dziećmi (1993), "Dom Weselny" (ul. Zagłoby), strojenie pianin, naprawę sprzętu med. (1996). W 1998 w usługach zarejestrowano 764 podmioty gospodarcze,  najwięcej - mechanika pojazdowa 78, fryzjerskie 70, odzieżowe 68, ślusarsko-kowalskie 43 i naprawa rtv 33 (jeszcze w 1994 oferowano naprawę "Rubinów" i "Elektronów" - ul. Wyszyńskiego 34). W 1994 pojawiała się jeszcze wśród ogłoszeń - maszynopisanie (ul. Orzeszkowej).Przez wiele lat czynny był przy ul. Żeromskiego zakład Andrzeja Izdebskiego naprawy maszyn do pisania i szycia.
Znakiem czasu stało się otwieranie kancelarii doradztwa prawniczego. Jako I-sze powstało w 1990 Biuro Porad Podatkowych Krzysztofa Wróblewskiego (ul. Peowiaków), w 1991 "Sukces" ul. Partyzantów 61, w 1992 "Doradca" ul. Kilińskiego), w 1993 "Certus" B. Panasa i B. Pilszczka, a następnie "Stat-Pal" Z. Żukowskiego i "Efekt" T. Krzysztofiaka, od 1995 "Lex" M. Żołnierczuka (ul. Kilińskiego 66). Istnieje ponad 20 firm). Z końcem l. 90-tych powstały pierwsze matrymonialne biura.
Niezmiennie cieszą się powodzeniem usługi szewskie, magiel, pisanie podań. W 1997 wg ogłoszenia w zamojskiej gazecie można było zamówić sprzątanie domów, mieszkań i biur od 9.00 do 19.00 - nawet nago. Od 1999 istniało studio tatuażu Tomasza Szombera i W. Stompka (ul. Kołłątaja), a od 2002 konkurencyjne studio Dariusza Czuka. W 2015 studio przy ul. Spadek otworzył Jakub Prejbusz (w 2019 zajął I miejsce na w tatuaż kolorowym podczas Tattoo Art Expo w Irlandii. W 2000 powstał hotelik "Kubuś" dla dzieci w amfiteatrze.  W 2009 otwarty został salon strzyżenia psów "4łapy" ul. Peowiaków, d. Kozak) i Salon Imprez Okolicznościowych (ul. Zagłoby). Też Rzemiosło, Pralnie.


 * Usługi w l. 60-tych: "Naprawa wiecznych piór i napełnianie długopisów", "Foto-Styl przyjmuje wszelkie prace amatorskie", "Zakład wulkanizacyjny świadczy dodatkowe usługi w zakresie reperacji obuwia gumowego oraz na spodach z gumy i mikrogumy", "Zegarmistrz koncesjonowany", "Skup lnu, konopi, wełny, włosia końskiego" i
...w 1 poł. l. 90-tych - "Zakład fryzjerski trwała komputerowa i pianowa", "Wykończanie mieszkań na wzór zachodni, "Biurofaksowy punkt usługowy", "Dywanopranie u klienta", "Kantor wszystkie waluty"
 
* Usługi ZUSP w 1978 - lekarsko-dentystyczne (Orlicz-Dreszera 15), fryzjerskie (Pereca 8), zegarmistrzowskie i jubilerskie (Staszica 12), motoryzacyjne (Szczebrzeska 15), metalowe (Lipska 63), stolarskie (Lipska 63), pralnicze (Szczebrzeska 6), malarskie (Łukasińskiego 2d), szyldowe (Zamenhofa 7), elektrotechniczne (Krysińskiego), radiowo-telewizyjne (Lubelska 33), magiel el. (Ratuszowa 1).

Czytany 5257 razy Ostatnio zmieniany czwartek, 19 październik 2023 19:46

Kolejne artykuły

Liczby Zamościopedii

Hasła

 

Ilustracje

 

Rozwijana od dni

 

26799422

Wyświetleń