nagłówek

UNICI

Andrzej Kedziora styczeń 01, 2013

Wraz z powstaniem miasta Rusini (osobne hasło) przy podmiejskiej cerkiewce przystąpili do unii, a w 1699 też z cerkwi miejskiej, p.w. św. Mikołaja (jednorazowo przy okazji synodu incydentalnie pojawił się wezwanie parafialnej cerkwi p.w. Opieki Najświętszej Marii Panny - od istniejącego przy niej bractwa).
Przy końcu XVIII w. istniał zamojski okręg kościoła unickiego (grekokatolickiego). W 1828 było 521 unitów, 1841 - 232. W l. 40. XIX w. upowszechniało się przechodzenie na obrządek łaciński, Zakonnicy zaniedbywali wyjazdów do cerkwi w Łabuńkach. W 1850 z 67 domów unickich (co 7-my w mieście) większość znajdowała się na Majdanie (36) oraz Przedmieściu Lubelskim (16) i Nowej Osadzie (13), a należały prawie wyłącznie do niezamożnych właścicieli, zajmowali się głównie uprawą roli, był jeden dziad żebrzący. Ze względu na odległość na Majdanie powstała obszerna kaplica (z obrazem MB Krasnobrodzkiej). W 1866 było 294 unitów w mieście, a cała parafia w 1872 liczyła 706 wiernych.
Mimo prześladowań, wielu wracało do swego wyznania, zwłaszcza po 1900. Dużą rolę odgrywali w tym księża Kolegiaty, m.in. ks. Ludwik Bauc (chrzcił dzieci z mieszanych małżeństw) oraz ks. Aleksander Fijałkowski  - przez władze uznany za fanatyka do szpiku kości, nienawidzący prawosławia i wszystkiego co rosyjskie – miał problemy, bo nie dość, że święcił unitom pokarmy na Wielkanoc, to jeszcze nauczał i ch katechizmu i udziela sakramentów. Po ukazie tolerancyjnym w 1905 dawni unici w większości przechodzili na katolicyzm.


 * Z przejściem cerkwi św. Mikołaja do unii biskup rozgraniczył sporne tereny miasta, parafia św. Mikołaja obejmowała miasto w murach a na przedmieściach ulice Łanową, Sadowisko, Podgroble i Janowice, parafia wniebowzięcia Przedmieście Lwowskie i ul. Nowy Świat, Gęsią, Postawie i Wólkę Kalinowską.

Czytany 541 razy Ostatnio zmieniany sobota, 27 kwiecień 2019 07:58

Kolejne artykuły

Liczby Zamościopedii

Hasła

 

Ilustracje

 

Rozwijana od dni

 

15631730

Wyświetleń