nagłówek

FOTOGRAFICZNE ZAKŁADY PO 1944

Andrzej Kedziora grudzień 30, 2012

W 1948 czynnych było 5 zakładów: najstarszy W. Ksykiewicza przy ul. Zamenhofa 18 oraz P. Marciniewicza przy ul. Pereca 16, F. Obsta przy ul. Staszica 25, J. Dubiela przy ul. 1 Maja 10 (po jego śmierci, od 1960 żony Janiny Bednarskiej, następnie od 1980 "Foto-Błękit" Kazimierza Zająca) i W. Warwasiewicza przy ul. Piłsudskiego 11 (od poł. l. 50. w podcieniu Rynku Solnego "Oświęcim" (!), następnie "Wrzos", po jego śmierci przez kilka lat żona Władysława i K. Zając). W 1953 władze zamknęły zakład "Foto-Centrala" Wolskiego przy ul. Żeromskiego (w 1962 wyjechał do Łodzi). Nowym właścicielem tego zakładu został Michał Murawski - zmienił nazwę na "Foto-Styl" (w stylu kubistycznym, intensywne kolory ścian: czarne, niebieskie, czerwone i fioletowe).
1 XII 1950 pod przymusem władzy powstała Spółdzielnia Pracy Fotografów, na 4 powiaty (ul. Zamenhofa 1). Liczyła 40 czł. (1951, 1953 - 24), największe z 30,7 tys. zł udziały - 10,9 Obst, 3,1 Dubiel, 3,0 Ksykiewicz, 2,3 Marciniewicz, punkty: Zamość 2 (ul. Staszica 25 i Zamenhofa 10), po 1 Biłgoraju, Tomaszowie, Hrubieszowie i Szczebrzeszynie. Pierwszym prezesem był Julian Dubiel, potem Franciszek Obst. W 1953 spółdzielnia przyjęła nazwę "Zorza". W 1953 po skargach na parkowych fotografów ("laicarzy" fotograficznych) Bazylego Waszczeniuka, Edwarda Kamińskiego i Franciszka Walulika, wydano im zakaz działalności.
W 1957 zakład przy ul. Zamenhofa 18 otrzymał nazwę "Foto-Tęcza". Prowadził go W. Ksykiewicz z będącym jego uczniem Jerzym Dziubą (osobne hasło), który od 1968 prowadził zakład samodzielnie, a po jego śmierci, od 1986 syn Stefan Dziuba. W l. 60. firmę M. Murawskiego (1916-1966) przejął Piotr Sudnik (od 1953 pracuje), później Jerzy Kulik. Przybyła "Foto-Barbara" Tadeusza Juszczaka (ul. Staszica 2). W 1962 było 6 zakładów i 3 fotografów bez zakładów (M. Kamiński, F. Walulik, J. Duda, później, B. Waszczeniuk). W 1966 istniał także zakład Józefa Otrockiego (ul. Grodzka 3). W 1971 powstała "Fotografika" (ul. Grodzka 4) Józefa Dudy (osobne hasło), autora kilka wystaw, ob. Liliany Keller. Wraz z renowacją zakład J. Kulika przeniesiony został z ul Żeromskiego na ul. Pereca.
Do najbardziej znanych fotografów w okresie powojennym należeli: W. Ksykiewicz, P. Marciniewicz, popularny "Pawełek", Franciszek Obst, J. Dubiel, znany również jako fotograf odpustowy, W. Warwasiewicz  wojenny bohater, J. Dziuba. Wspomnieć jeszcze trzeba fotografów parkowych Bazylego Waszczeniuka i Edward Kamińskiego z najdłuższym stażem zawodowym w cechu (wszyscy osobne hasła)
W 1990 w cechu zrzeszonych było 20 fotografów. Na terenie miasta świadczyły również usługi zakłady podlegające WSS "Społem" (od 1983), WPHW i Spółdz. Wielobranżowej. W 2000 na terenie Starego miasta czynna była "Foto-Tęcza" (ul. Zamenhofa 18), "Foto-Błękit" (ul. Solna, od 1996 ul. Ormiańska 5), "Fotografika" (ul. Grodzka 4), "Pryzmaton" (ul. Żeromskiego 20) i "Fotolab" (ul. Pereca 6), a w poł. l. 90. "Foto-Ekspres" (ul. Staszica 29). Od 1992 istnieje agencja "Spektrum" Bogdana Cabaja (ul. Staszica 31, potem także Rynek Wielki 6). Od 1985 czynne "Foto-Studio" Janusza Słomianowskiego (Dom Czynszowy). Od 1975 pracował Ireneusz Błaszczuk (osobne hasło) - portrecista, rekonstruował stare fotografie, prekursor fotografii cyfrowej w wojew. lubelskim. W 2009 na Starym Mieście znajdowało się 6 zakładów fotograficznych, m.in. A. Gąsianowskiego (osobne hasło) kolekcjonera starych zdjęć (3 tys.), od 2012 z galerią starej fotografii i od 2013 z fotoplastykonem.

Czytany 806 razy Ostatnio zmieniany poniedziałek, 22 maj 2017 09:22

Kolejne artykuły

Liczby Zamościopedii

Hasła

 

Ilustracje

 

Rozwijana od dni

 

10501480

Wyświetleń